Innovatie zonder de juiste 'why'; Het ouderschapsplan bij scheidingen

Wij helpen u graag op weg

Van Beekstraat 114
1121 NS Landsmeer
T 020 - 8468174

Naar contact

Innovatie zonder de juiste 'why'; Het ouderschapsplan bij scheidingen

Verplicht ouderschapsplan na scheiding heeft geen nut” kopten diverse media in mei van dit jaar. Promovendus Marit Tomassen vergeleek 600 dossiers uit 2008 voordat het ouderschapsplan verplicht was en uit 2010 nadat het verplicht was ingevoerd. In beide gevallen was het aantal juridische gevolgprocedures gelijk, 11 procent.

Ouderschapsplan

Ouders met minderjarige kinderen moeten als zij uit elkaar gaan een ouderschapsplan maken. Het is een juridisch document dat gaat over het meest emotionele onderwerp dat mensen aangaat; hun kinderen. Hierin staan afspraken over de verzorging en opvoeding van de kinderen. Gehuwde en geregistreerde ouders zijn dat wettelijk verplicht. Dit geldt ook voor samenwonende ouders met gezamenlijk gezag. In het ouderschapsplan moeten in ieder geval afspraken staan over:

  • hoe zij de zorg en opvoeding verdelen (zorgregeling) of de omgang met de kinderen regelen (omgangsregeling);
  • hoe zij elkaar informatie verstrekken over belangrijke onderwerpen, bijvoorbeeld over de schoolkeuze;
  • de kosten van de verzorging en opvoeding (kinderalimentatie).

State of mind tijdens scheiding: een slechte basis voor een ouderschapsplan

Ouders in echtscheidingssituaties gaan door een hoop emoties. Verdriet, boosheid, wanhoop, onzekerheid liggen op de loer. Over het algemeen wil men zo min mogelijk met elkaar van doen hebben. Het onderlinge vertrouwen is laag net als de onderlinge gunfactor. Soms ontstaat de overtuiging dat de andere ouder toch niet zo’n goede ouder is. Voeg daarbij de grote toename van het aantal persoonlijke onzekerheden op korte termijn, en het is duidelijk dat scheidende ouders niet in de beste positie zijn om goede afspraken te maken. De noodzakelijke motivatie en drijfveren om goede afspraken over de kinderen te maken zijn naar verwachting niet aanwezig. En toch wordt dit dan verlangd. Een “nou doe dan maar” situatie ligt op de loer. Met vervolgprocedures in het verschiet. Recent meldde de Vereniging van Familierechtadvocaten en Scheidingsmediators (VFaS) nog dat het aantal vechtscheidingen in Nederland was verdubbeld.

Het start met het 'waarom'

Er zijn weinig disciplines waarin er zoveel kennis is verzameld over het menselijk gedrag als in marketing. Organisaties weten waarom we iets wel of niet kopen. Eén van de meest invloedrijke modellen is de gouden cirkel van Simon Sinek. Zijn bevinding is dat succesvolle bedrijven weten te verkopen doordat het 'waarom' van hun handelen volkomen aansluit op wat ze verkopen en de wijze waarop ze dat aanbieden. Door het waarom helder te positioneren ontstaan motivatie en drijfveren om tot aankoop over te gaan. Bedrijven waar deze verbinding niet helder is zijn niet of minder succesvol

Wat is de impact van de gouden cirkel op het ouderschapsplan?

Als het waarom niet duidelijk is en gedragen wordt, zal alles wat daarna wordt bedacht en ingevoerd niet succesvol zijn. Het ouderschapsplan is een ‘wat’? Een gevoelsmatige formaliteit die moeten worden gerealiseerd. Idealiter komt het tot stand in (goed) onderling overleg. Niet zelden met is de hulp van een professional (bijvoorbeeld een mediator) lichte drang van de rechtbank nodig. Daarmee is niet het waarom, de intrinsieke motivatie waarom een ouderschapsplan noodzakelijk is afgedekt. Het ingevoerde ouderschapsplan faalt en is weer de basis voor nieuwe procedures.

Zonder een gezamenlijk gedragen ‘waarom’ geen succesvol ouderschapsplan

Om tot een juiste basis te komen voor het ouderschapsplan en de ‘waarom’ volledig te kunnen omarmen is het nodig dat ouders er klaar voor zijn. Dat zij gezamenlijk onderschrijven dat kinderen het beste gebaat zijn bij een goed en onbelast contact met beide ouders en dat zij daar ook gezamenlijk afspraken over willen maken. Beide ouders moeten hiervan doordrongen zijn en in staat zijn die basis onderkennen. Is dat niet het geval dan doen zij er goed aan om hiervoor hulp te zoeken van een professional. Als de ‘waarom’ niet klopt blijven procedures op de loer liggen.

In juridische procedures wordt de waarom vraag overgeslagen

In een recent onderzoek van Hiil bleek dat het gevoel van rechtvaardigheid in juridische echtscheidingsprocedures belangrijk lager is dan in vergelijkbare procedures (bijvoorbeeld een arbeidsgeschil). Meer dan een derde van de mensen uit het onderzoek gaven ook aan dat voor gevoelens slechts in (zeer) geringe mate ruimte was gedurende de procedure. Dit maakt duidelijk dat in het juridisch proces er slechts een zeer kleine kans aanwezig is dat de 'waarom' vraag over het ouderschapsplan aan de orde komt. Geen plan of een plan waarvan de uitvoering zal falen ligt dan in de lijn der verwachting.

Laagdrempelige hulp en informatie

Geen enkele ouder wil dat het slecht gaat met zijn/haar kinderen. Toch worden tijdens een echtscheiding keuzes gemaakt die niet altijd in het belang zijn van kinderen, door de ouders zelf, hulpverleners of rechters. Trajecten duren te lang. Er bestaat onvoldoende inzicht in oorzaak en gevolg. Er kan niet aan anderen gevraagd worden 'hoe deed jij dat'? 'Wat heeft er bij jullie gewerkt en wat niet?' Hoe kan dit veranderen? Ouders moeten de mogelijkheid krijgen om dit soort vragen te stellen.

Platform inzetten om escalatie voor te zijn

In het eerder aangehaalde onderzoek door Hiil wordt een lans gebroken voor innovatieve oplossingen. Als voorbeeld wordt restaurantsite Iens genoemd waar ervaringen en recensies worden gedeeld. Wij geloven heel erg in het aanbieden van laagdrempelige hulp en informatie via een platform. Dit is ook waar wij onze concepten omheen ontwikkelen. Ons huidige Vantage platform is een plek waar mensen in een conflictsituatie informatie kunnen vinden (Vantage Conflictwiki), leren van anderen of ervaringen delen (Vantage Community), via scans kunnen achterhalen hoe zij het liefst hun situatie aanpakken (Quickscan) of programma's krijgen aangeboden als bijvoorbeeld het Vantage Gescheiden Toekomst Programma dat ouders helpt naar het ‘waarom’ toe te werken. Het gebruik van een dergelijk platform zal leiden tot snellere signalering, voortvarender en meer gericht inzetten van hulp en ondersteuning en minder juridische procedures. Wij als Vantage dragen daar graag aan bij. Wij hebben niet voor niets het werkwoord 'ontflicten' geïntroduceerd in Nederland.

Voor vragen kunt u contact opnemen via ivor.brinkman@vantage.nl.

Reactie toevoegen